Het gevaar van verboden onderwerpen

Verboden onderwerpen

In onze maatschappij zijn er een aantal onderwerpen waar we meestal liever niet over praten. Onderwerpen die we raar, vies of ongepast vinden. Terwijl het vaak over thema’s gaat waar bijna iedereen wel eens mee te maken krijgt: seks, psychische problemen, verslaving, ziekte of handicaps, dood, enzovoort. Rond deze onderwerpen hangt een gevoel van schaamte en ongemak. We noemen ze ‘taboes’. Dit woord komt van het Polynesische woord ‘tabu’ wat ‘verboden gedrag’ betekent, 

Hoewel taboes in iedere cultuur ter wereld voorkomen, zijn ze niet overal hetzelfde. Zo is het in sommige delen van de wereld doodnormaal om bloot rond te lopen, maar ontzettend ongepast om zomaar van iemand een foto te maken. In Singapore vindt men het erg vies en raar wanneer je in het openbaar kauwgom kauwt. 

Generatie op generatie

Ouders geven dit soort cultureel bepaalde gedragsregels gedeeltelijk bewust, maar vaker onbewust door aan hun kinderen. Bewust door een kind streng te corrigeren wanneer het ‘ongepast’ gedrag laat zien in het openbaar. We zeggen dan duidelijk dat dat ‘niet hoort’ of ‘niet netjes’ is. 

Maar veel van onze waarden, normen en taboes brengen we ook onbewust over. Denk eens aan het moment in de badkamer waarop je zoon van 4 ongegeneerd naar de geslachtsdelen van papa wijst en zegt: “Die heb ik ook maar dan veel kleiner.” Hoe reageer je dan? Moet je lachen, word je rood of negeer je de opmerking? Gelukkig zullen veel ouders er inmiddels voor kiezen om open het gesprek aan te gaan en hun kind te leren dat hun lichaam niet is is waar ze zich voor hoeven te schamen.

Altijd perfect zijn

Dat is goed want hoewel taboes in basis normaal zijn in elke cultuur, kan het onbespreekbaar maken van sommige onderwerpen ook tot ernstige problemen leiden. Bijvoorbeeld bij seksueel misbruik, ongewenste zwangerschap, mishandeling, geslachtsziektes of verslaving. Het negeren en verzwijgen van deze onderwerpen lijkt te betekenen dat iedereen perfect moet zijn en die onderwerpen ‘slecht’ of ‘vies’ zijn. En wat zegt het dan over jou wanneer je misbruikt wordt, wanneer je een soa hebt opgelopen of wanneer je zo gedeprimeerd bent dat je zelfmoord overweegt?

Taboes doorbreken

Praten over moeilijke onderwerpen is….moeilijk dus. Maar erover zwijgen kan ertoe leiden dat jouw kind opgroeit met het gevoel dat ongesteld zijn vies is, net als seks en dat je je moet schamen wanneer je psychische klachten hebt. Dat het je eigen schuld is wanneer gepest wordt je op je werk of geslagen en vernederd wordt in je relatie. Je kind zal in dat soort situaties dus ook geen hulp durven vragen waardoor het in stilte het probleem maar probeert te negeren. 

Als ouder wil je natuurlijk dat je kinderen gelukkig zijn en open en vrij hun leven kunnen leiden. Probeer dus je eigen gevoel van schaamte en ongemak opzij te zitten en grijp lastige vragen en gênante situaties aan om het gesprek te openen. Vind je dat toch lastig, probeer dan je kinderen in ieder geval van betrouwbare informatie te voorzien via internet en folders. Ook bij ons kun je terecht voor advies en informatie.